Okullarda Yoga ve Eğitim metodları
................................................................................

Bu ayki yazımız, öğretmenleri  eğiterek yoga tekniklerini okullarda yayan RYE (Recherche sur le Yoga dans l’Education) programının kurucusu Micheline Flak’ın Yoga and Health Dergisi’ndeki makalesinin bir bölümünden alınarak tercüme edilmiştir. Micheline Flak, İngilizce öğretmeni ve aynı zamanda bir yoga eğitmenidir. Sınıfında, okulun esas amacı ‘öğrenmeyi’ gözden kaçırmadan nefes egzersizleri ve gevşeme tekniklerini öğretmeye başladı. Daha sonra da RYE’yi kurdu ve dünya çapında yeni bir hareket başlatmış oldu.

Okullarda yoga, günümüzün eğitim metodlarına uymaktadır. Bunun nedenlerine aşağıda bir göz atalım:


1. Eğitimin sürekliliğinden söz ediyoruz. Yoga, hayat boyu sürecek bir eğitimdir. İnsanoğlu her zaman hayatı dolu dolu yaşamak için kapasitesini hep geliştirmeli, sağlığını korumalı, hayatını iyi şartlarda sürdürmeli ve potansiyelini arttırmalıdır.

2. Beynin sol ve sağ tarafından bahsederiz. Yoga, bu ikisini inanılmaz bir şekilde dengeler ve sağ/sol, yukarı/aşağı, ön/arka ilişkilerini düzenler, yeryüzü/gökyüzü denge egzersizleri yaptırır.

3. Öğrenme için içsel yollardan bahsederiz. Yoga, konsantrasyon, hafıza ve yaratıcılık için duyularımızı kullanmamızı sağlar.

4. Inter kültürel eğitim metodlarının sınıf içinde çocukların temsil ettiği çeşitli sosyo kültürel geçmişlere cevap verip vermediğinden bahsederiz. Yoga, doğası gereği uluslararasıdır, her türlü sosyo kültürel geçmişe uyar. Prana ya da enerji sınırları geçmek için pasaport gerektirmez.

5. Değişik eğitim metodlarından bahsederiz. Yoga, yaş gruplarına, zamana ve duruma uyarlanabilen egzersizler sunar.

6. Bu dünyada tekdüzeliğin tehlikelerinden bahsederiz. Yoga, kendi içimize dönüş ile her bireyin kendi ihtiyaçları doğrultusunda farkındalık yaratır. Demokrasinin temeli çeşitliliği kabul etmeye açık olmaksa, aslında yoga,  ‘farklılık için bir dürtüdür!

Yoga filozofisi, bizim için çok değerlidir. Bu özgürlük için bir garantidir, her bireyin kendine inanmasını gerektirir. Yoga bize kendine güvenin tıpkı bir kas gibi geliştirilip güçlendirilebileceğini göstermiştir. Yoga, ayakta dik durabilmenin bir yoludur…

Okulda yoganın, belirgin bir rolü vardır. Basit ve elle tutulur olarak bu şöyle açıklanabilir: Yoga dikkat kalitesinde gelişme kaydeder ve sonuç olarak da bu yetenek ve beceri sağlar. Dengeli yaşam sanatı sağlayan yoga, herkesin kendi hayat enerjisini daha iyi yönetmeye davet eder, böylece öğrenmenin tadını  yeniden keşfetmeye izin verir.

Yoganın sunduğu egzersizler, bedenden zihne kadar giden basamakları takip eder ve bu da ‘Patanjali’nin basamakları’ dediğimiz nesilden nesile gecen ve günümüze kadar gelen en çok bilinen yoga açıklamalarını bize verir.
Bunu eğitimsel bir içeriğe uyarlamak için, 4 faktörde özetledik:
1. ‘Sırt dik’ operasyonu.
2. Doğru nefes: 3 solunum bölgesiyle nefesi oturtmak.
3. Çeşitli tekniklerle rahatlamak.
4. Erken yaşta görsel, işitsel, koku ve tat alma konularında dikkat sağlamak.

Çok açık ki, bu metodları uygulayan öğretmenlerin yoga yapıyor olması ve  bilmesi gerekmektedir. Yoganın verimli olmasının en iyi garantisi, öğretmenin, kendi deneyimlerine dayalı olmazsa tüm etkisini kaybedeceği tarifsel tekniklerden öte, uzun dönemde kendi üzerinde yoga çalışmaları yaparak, çocuklar için iyi bir örnek oluşturmalarıdır.

Okullarda yogayı uygularken, bir öğretmen entellektüel bir ders sayılan İngilizce’yi öğretirken, esneme ve nefes egzersizlerini sınıfta tanıttığında; ve diğer taraftan da fiziksel bir ders olan beden eğitimi dersinde öğretmenin, çocuklara harekete geçmeden önce yerlerine oturup, gözleri kapalı, farkındalık içinde önce zihinlerinde hayal ederek bir egzersizi yapmalarını istediğinde, bunu garip bir heves ya da merak olarak gören çocukların egzersizi başarıyla yaptıkları gözlenir. İki durumda da öğretmenin isteği normal dışı gözükebilir, bunlar, normal ders programının akışına çok da uymayan isteklerdir çünkü çocuklardan çoğunlukla Matematik ya da İngilizce derslerinde kıpırdamadan oturmamızı, beden eğitimi dersinde ise koşturmamız istenir. Fakat beynimizin ve hafızamızın iyi fonksiyon etmesi, ve aklımızı iyi ve dengeli kullanabilmemiz için yoganın yararları yadsınamaz. Hayatı hem öğrenciler hem de öğretmenler için zorlaştıran geleneksel görüşlerin ötesine geçmeye korkmamalıyız. Hala geçmişten gelen önyargıları silmek için biraz zaman gereklidir.

Bazı ebeveynler bize çocuklarının onlara basit gevşeme tekniklerini öğrettiklerini söyleyince çok seviniriz. Okullarda yoga bize bunun mümkün olduğunu gösterir.

Okullarda yogadan bahsetmek köklü bir değişiklik olarak gözükebilir, fakat yaşadıklarımız bugün dünyada anaokuldan üniversitelere kadar eğitim veren binlerce öğretmenle de ortak. Gerçekler ortada: Okulda yoga, gerçekten de yanlış olmaktan hiç korkmadan uygulanabilecek, çok ilerilere gidecek ve yayılacak bir girişim.

Çeviren: Beste Dolanay